ตรวจสุขภาพโรคทั่วไปมีอะไรบ้าง?

ตรวจสุขภาพประจำปี ตรวจความเสี่ยงโรคอะไรบ้าง? ใครบ้างที่ควรตรวจ?

การตรวจสุขภาพประจำปี

การตรวจสุขภาพประจำปี คือการคัดกรองโรคเบื้องต้นในขณะร่างกายไม่มีอาการผิดปกติใดๆ เป็นการหาปัจจัยเสี่ยงของการเกิดโรคเพื่อรักษาก่อนที่โรคจะลุกลามรุนแรง

ตรวจสุขภาพประจำปีสำคัญอย่างไร?

ในปัจจุบัน พฤติกรรมการใช้ชีวิตที่เปลี่ยนแปลงไป ปัจจัยภายนอกทางสิ่งแวดล้อม และโรคบางโรคที่ถ่ายทอดทางพันธุกรรม ล้วนส่งผลต่อสุขภาพของเราอย่างมาก การตรวจสุขภาพประจำปีจึงมีความสำคัญอย่างยิ่งสำหรับทุกคน ในทุกช่วงวัย การตรวจสุขภาพสามารถช่วยค้นพบโรคหรือภาวะผิดปกติได้ตั้งแต่ระยะเริ่มต้น ซึ่งอาจไม่มีอาการผิดปกติให้สังเกตเห็น เช่น ความดันโลหิตสูง เบาหวาน เป็นต้น นอกจากการตรวจสุขภาพประจำปีจะช่วยตรวจพบโรคต่างๆ ยังสามารถบอกถึงความแข็งแรงของร่างกายได้อีกด้วย

ใครบ้างที่ควรตรวจสุขภาพ?

แนวทางการตรวจสุขภาพประจำปีควรปรับให้เหมาะสมกับแต่ละช่วงวัย ได้แก่ กลุ่มวัยเด็กและวัยรุ่น (ช่วงอายุ 0-18 ปี) กลุ่มวัยทำงาน (ช่วงอายุ 18-60 ปี) กลุ่มวัยผู้สูงอายุ (ช่วงอายุ 60 ปีขึ้นไป) และกลุ่มสตรีมีครรภ์ แต่หากในกรณีที่สงสัยว่ามีความเสี่ยงต่อโรคสามารถเข้ารับการตรวจได้เลย

การตรวจสุขภาพของผู้หญิง มะเร็งปากมดลูกและมะเร็งเต้านมเป็นโรคร้ายที่พบได้บ่อยในผู้หญิง จึงควรตรวจคัดกรองโรคเหล่านี้เป็นประจำเมื่อช่วงอายุ 30 ปีขึ้นไป หรือหลังจากมีเพศสัมพันธ์ครั้งแรก และเมื่ออายุ 40 ปีขึ้นไป ควรเข้ารับการตรวจมะเร็งเต้านม
การตรวจสุขภาพของผู้ชาย ควรตรวจมะเร็งต่อมลูกหมากปีละ 1 ครั้ง เมื่ออายุตั้งแต่ 50 ปีขึ้นไป

การตรวจสุขภาพ

วัดความดันโลหิตและชีพจร : วัดความดันโลหิตและชีพจรเพื่อตรวจหาความเสี่ยงในการเกิดโรคหัวใจและหลอดเลือด
การวัดค่าดัชนีมวลกาย : วัดค่าดัชนีมวลกาย (BMI) เพื่อชี้วัดความสมดุลของน้ำหนักตัว โดยประเมินจากน้ำหนักตัวและส่วนสูง

การเตรียมตัวก่อนตรวจสุขภาพ

เพื่อให้การตรวจมีประสิทธิภาพสูงสุด ผู้เข้ารับการตรวจสุขภาพควรเตรียมตัว ดังนี้

งดน้ำและอาหาร ควรงดน้ำและอาหารอย่างน้อย 8-10 ชั่วโมงก่อนเข้ารับการตรวจ โดยเฉพาะการตรวจที่ต้องเจาะเลือด เช่น การตรวจวัดน้ำตาลในเลือด การตรวจไขมันในเลือด
ควรนอนหลับพักผ่อนให้เพียงพออย่างน้อย 8 ชั่วโมง
แต่งกายให้เหมาะสม หากมีการเจาะเลือดบริเวณแขน ควรสวมเสื้อผ้าเหมาะสม
หากตั้งครรภ์หรือสงสัยว่ากำลังตั้งครรภ์ ควรแจ้งแพทย์ก่อนตรวจทุกครั้งเพื่องดการตรวจเอกซเรย์

การเตรียมตัวเหล่านี้จะช่วยให้การตรวจสุขภาพประจำปีเป็นไปอย่างราบรื่น และได้ผลลัพธ์ที่แม่นยำที่สุด

สิ่งที่ควรทำก่อนการตรวจสุขภาพประจำปี

เตรียมข้อมูลประวัติสุขภาพ จดบันทึกประวัติสุขภาพและประวัติการรักษาทางการแพทย์ ระบุโรคประจำตัว ยาที่ทาน ประวัติการผ่าตัด เตรียมเอกสารที่เกี่ยวข้อง เช่น ผลตรวจเลือด ใบรับรองแพทย์
งดการรับประทานอาหารหลังเวลาเที่ยงคืน
หลีกเลี่ยงการดื่มเครื่องดื่มแอลกอฮอล์หรือสารเสพติด
ดื่มน้ำให้เพียงพอ เพื่อไม่ให้เกิดการขาดน้ำ
การตรวจทางสูตินารี ควรหลีกเลี่ยงการตรวจช่วงมีประจำเดือน
สุดท้าย เตรียมคำถามที่สงสัยเกี่ยวกับสุขภาพไว้ก่อนเข้าตรวจ เพื่อสอบถามแพทย์หรือเจ้าหน้าที่ ทั้งผลตรวจ โรคที่พบ ความเสี่ยงในการเกิดโรค และข้อสงสัยทางสุขภาพอื่นๆ

การตรวจสุขภาพประจําปี ควรตรวจอะไรบ้าง?

ตรวจวัดความดัน
ตรวจเลือดเพื่อหาระดับคอเลสเตอรอล
ตรวจหาระดับไตรกลีเซอไรด์ในเลือด
ตรวจระดับน้ำตาลในเลือด (FBS)
การเจาะเลือดเพื่อหาสารบ่งชี้มะเร็งต่อมลูกหมาก (PSA): สำหรับผู้ชายอายุ 40 ปีขึ้นไป เพื่อประเมินความเสี่ยงของมะเร็งต่อมลูกหมาก
ตรวจต่อมลูกหมากทางทวารหนัก: สำหรับผู้ชายอายุ 40 ปีขึ้นไป เพื่อประเมินความเสี่ยงของมะเร็งต่อมลูกหมาก
ตรวจเพื่อคัดกรองมะเร็งเต้านม: สำหรับผู้หญิงอายุมากกว่า 40 ปี ด้วยการตรวจดิจิตอลแมมโมแกรมและอัลตราซาวนด์
ตรวจคัดกรองมะเร็งปากมดลูก (Cervical Cancer Screening)
ตรวจดูความผิดปกติของลำไส้ใหญ่โดยการสวนสารทึบรังสีชนิดแป้งแบเรี่ยมหรือลมเข้าทางทวารหนัก (Barium Enema)
การส่องกล้องตรวจลำไส้ใหญ่และทวารหนัก (Coloscopy)
ตรวจวัดสายตา วัดการมองเห็น โดยจักษุแพทย์
ตรวจสุขภาพช่องปากและฟัน โดยทันตแพทย์
วัดดัชนีมวลกาย (BMI)
ตรวจวัดความหนาแน่นมวลกระดูก (Bone Densitometry)

ตรวจสุขภาพ (ตรวจเลือด)

1. ตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด

การตรวจความสมบูรณ์ของเม็ดเลือด สำคัญต่อระบบของร่างกายเพราะเม็ดเลือดแดงทำหน้าที่นำออกซิเจนไปเลี้ยงระบบต่างๆ ในร่างกาย และเม็ดเลือดขาวสำคัญต่อระบบภูมิคุ้มกัน

2. ตรวจระดับน้ำตาลในเลือด

การตรวจระดับน้ำตาลในเลือด การตรวจวัดระดับฮีโมโกลบิน A1c (HbA1c) ซึ่งเป็นการตรวจวัดค่าเฉลี่ยของน้ำตาลในเลือดช่วง 2-3 เดือนที่ผ่านมา ซึ่งเป็นการตรวจที่สำคัญ โดยเฉพาะสำหรับผู้ที่มีพฤติกรรมเสี่ยงต่อโรคเบาหวาน เช่น ชอบทานของหวาน ดื่มเครื่องดื่มที่มีน้ำตาลสูง ออกกำลังกายไม่สม่ำเสมอ พฤติกรรมเหล่านี้ล้วนส่งผลต่อน้ำตาลในเลือด โดยน้ำตาลจะไปเกาะตามเม็ดเลือดแดง ทำให้มีน้ำตาลในเลือดสูงขึ้น

3. ตรวจการทำงานของไต

ตรวจวัดระดับ Creatinine ในเลือด เพื่อตรวจการทำงานของไต หากในเลือดมีปริมาณ Creatinine สูงอาจเป็นสัญญาณของโรคไตได้

4. ตรวจหาระดับกรดยูริคในเลือด

เมื่อมีระดับกรดยูริคในเลือดสูงเกินไป กรดยูริคจะไปจับตัวกับโซเดียมในเลือดจนเกิดเป็นเกลือยูเรต (Monosodium urate) เกลือยูเรตเหล่านี้ มื่อไปสะสมตามข้อในร่างกาย โดยเฉพาะบริเวณนิ้วเท้า ข้อเท้า เข่า สะโพก และกระดูกสันหลัง จะทำให้เกิดโรคข้ออักเสบเรื้อรังหรือที่เรียกว่า โรคเกาต์ หากตรวจพบแต่เนิ่นๆ จะสามารถทำให้ควบคุมอาหารซึ่งเป็นสาเหตุของกรดยูริคได้

5. ตรวจไขมันในเลือด

ตรวจไขมันในเลือด คือการตรวจระดับไขมันทุกส่วนประกอบของเส้นเลือดในร่างกาย โดยไชมันในเลือดมี 3 ชนิดได้แก่

ไขมันดี (HDL) ทำหน้าที่กำจัดไขมันที่อันตรายต่อร่างกาย
ไขมันไม่ดี (LDL) เป็นไขมันที่เป็นอันตรายกับร่างกาย หากเกาะบริเวณผนังหลอดเลือดจะทำให้เลือดไหลเวียนน้อยลง
ไขมันไตรกลีเซอร์ไรด์ (Triglyceride) หากมีไขมันชนิดนีมากเกินไปอาจเกิดโรคหลอดเลือดหัวใจและสมองได้

ตรวจสุขภาพโดยใช้เครื่องมือทางการแพทย์

1. ตรวจเอกซเรย์ปอด

การตรวจเอกซเรย์ปอด เพื่อตรวจคัดกรองและหาความผิดปกติเช่น ปอดแฟบ น้ำท่วมปอด เป็นต้น

2. ตรวจคลื่นไฟฟ้าหัวใจ

แพทย์สามารถวิเคราะห์คลื่นไฟฟ้าหัวใจ เพื่อดูว่าหัวใจเต้นเร็วหรือช้าผิดปกติหรือไม่ มีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ อาจมีความเสี่ยงต่อการเกิดโรคความดันโลหิตสูง เบาหวาน โรคหลอดเลือด หรือโรคอื่นๆ ได้

ตรวจสุขภาพเฉพาะด้าน

1. ตรวจสุขภาพฟันโดยทันตแพทย์

ควรตรวจสุขภาพช่องปากและฟันโดยทันตแพทย์ทุก 6 เดือน เพื่อสามารถตรวจพบโรคทันตกรรมและรักษาก่อนที่จะลุกลาม บางรายอาจต้องมีการเอกซเรย์ช่องปากด้วยเพื่อเห็นโครงสร้างฟันอย่างละเอียด

2. ตรวจวัดสายตา

หากมีอายุมากกว่า 40 ปีขึ้นไป ควรเข้ารับการตรวจวัดสายตาและตรวจคัดกรองโรคต้อหิน ภาวะความดันลูกตาสูง และตรวจหาความปกติอื่นๆ อย่างน้อย 1 ครั้งโดยแพทย์ผู้เชี่ยวชาญ

สรุป

การตรวจสุขภาพประจำปีเป็นกระบวนการที่สำคัญที่ช่วยในการคัดกรองโรคเบื้องต้นในขณะที่ยังไม่มีอาการชัดเจน เพื่อค้นหาปัจจัยเสี่ยงที่อาจทำให้เกิดโรคในอนาคตและตรวจการทำงานของระบบต่างๆ ในร่างกาย และหากมีข้อสงสัยเกี่ยวกับอาการผิดปกติใดๆ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อรับคำแนะนำและได้รับการรักษาอย่างเหมาะสม